Cumhuriyetin 99’uncu yılı için Diyarbakır’a gelen CHP Grup Başkanvekili Engin Özkoç, Kürt sorunu konusunda Amida Haber’den Gönül Morkoç ve İlyas Akengin'e konuştu.
Özkoç, anadilde eğitimden, 6’lı masaya kadar bir çok konuda sorularımızı yanıtladı.
Bugün Diyarbakır’dasınız, Cumhuriyeti’nin 99’uncu yılı. 99 yılda CHP, Kürt sorununda nereye geldi?
Bizim için asıl önemli olan eşit yurttaşlık ilkesi ile bu ülkede birlik ve beraberlik içerisinde bütün değerlerimizi yaşatarak bir arada olabilmek. CHP, bütün yurttaşlarının aynı haklara sahip, kendi değerlerini yaşatan birbirine saygı duyan, ayrışmayan bir çalışmanın bugünlerde devamını sağlıyor. Genel başkanımız çok önemli bir helalleşmeden bahsetti. Türkiye’de, bu Cumhuriyeti kurarken, yaralarını sararken eksik bıraktığımız, yeterince yapamadığımız şeyler olabilir. Bütün bunları birbirimizle ancak oturup konuşarak yapabiliriz. Bunu savaş dili ile yapamayız, barış dili ile yapabiliriz. Bunun için bu konuda kararlı bir şekilde, elimizden gelen her türlü gayreti gösteririz.
CHP, Kürt sorunu konusunda 89 raporu ile önemli bir atılım yapmıştı. Bu raporun neresindesiniz?
Bu sorunla ilgili CHP’de geriye giden hiçbir şey yok. Daima daha üstüne koyan, daha ileriye giden, sorunu ortaya koyup çözümünü konuşmada gelinen bir nokta var. Bu bizim için değerli. Bu sorunu çözecek çözüm önerilerini masaya yatırırız. Meclis’te, bütün siyasi parti temsilcilerimizle beraber yapabiliriz. Sorunu yıllardan beri konuşuyoruz. Önemli olan çareyi tartışmak.
Mesela Kürtlerin anadilde eğitim gibi bir talebi var. Buna nasıl bakıyorsunuz?
CHP, bütün kültürel varlıkların, kendi dilinde, eğitimle ilgili olsun, değerlerini yaşatabilmekle ilgili olsun, bunların hepsinin bir hak olduğunu görüyor. CHP, Türkiye’de yaşayan bütün kimliklerin kendini ifade etme özgürlüğünü önüne koyuyor. Bu konuya da, çizdiğim çerçeve içerisinde bakıyoruz.
Millet İttifakı başarılı olursa, andımız geri gelecek haberleri çıktı bir dönem. Andımız geri gelecek mi?
Bu, Millet İttifakı’nda hiç tartışılmış konuşulmuş bir şey değil. Bugüne kadar konuşulmadı, görüşülmedi de. 6’lı masada Türkiye’de yaşayan bütün yurttaşlarımızın kendisini birey olarak, toplum olarak da, köken olarak da, daha güçlü bir şekilde ifade edebilmesi için, aitlik duygusunun geliştirilmesi için ne gerekiyorsa yapılacağı benim bilgim dahilinde.
Peki, 6’lı masada HDP neden yok?
Kendisinin, böyle bir talebi de yok. Kendileri defalarca söylediler. “Biz kendimiz seçimlere katılacağız” diye. Buna herkesin saygı duyması gerekiyor. Devamlı olarak “sen bunun neresindesin” demek doğru değil. O diyor ki, “ben hiçbir yerinde değilim. Ben buradayım.”
Dahil olma talepleri olursa?
Bu görüşülür tabi. Acaba 7’inci, 8’inci bir siyasi parti katılır mı? Bütün bunları 6’lı masa içerisinde olan genel başkanlar otururlar konuşurlar. 6 Masa’da önyargı yok.
Kürt seçmenin bir kısmı, “CHP oyumuza talip ama Kürt sorununu net bir şekilde konuşmaktan çekiniyor” diye düşünüyor. Katılır mısınız?
CHP, Kürt sorunu ile ilgili sonuna kadar net şeyler söylüyor. Mesela, “terör örgütü” ile ilgili görüşmeler yapıldığı zaman CHP, “Bu sorun Meclis’te muhatapları ile görüşülerek, çözülmeli” dedi. Çok net bir şekilde tavrını koydu. Bu sorunu, sadece bir bölgenin sorunu olarak görmek, sadece bir etnik sorun olarak görmek, bu sorunu ayrıştırmak demektir. Bu sorun hepimizin sorunu. Eğer Türkiye’de bir yer kanıyorsa, hepimizin canı acımalı.
Kemal Kılıçdaroğlu’nun “helalleşme” sözü çok tartışıldı. Diyarbakır Barosu, Şeyh Said’in mezar yeri için başvuru yaptı. Ama sonuç yok. CHP, Şeyh Said’in mezar yerinin açıklanmasından rahatsız olur mu?
Türkiye’de konuşulan, var olan şeyler konuşulabilir. CHP bundan rahatsız olmaz. CHP bir meseleye bakarken, “filanca meseleyi konuşmayalım, buna dokunmayalım” demiyor. Biz Türkiye’de her şey oturulup konuşulabilir, diyoruz. Bir çözüm önerisi varsa, bu çözüm önerisi doğrultusunda bir karar alınabilir. Türkiye’de helalleşme sadece bir tarafla, bir kesimle değil. 99 yıllık Cumhuriyetiz. Hiç mi taraf olarak hata yapmadık? Sadece kendi hatalarımızdan mı bahsediyoruz? CHP’ye yapılan haksızlıklar olmadı mı? Darbelerle önü kesilmedi mi? CHP’lilere zulüm uygulanmadı mı, öldürülmedi mi, sesleri kesilmeye çalışılmadı mı? Bunlar da oldu. Bunları hiç konuşmayacak mıyız? Türkiye’de ne olmuşsa, bunların hepsi oturulacak ve konuşulacak. Çözüm, barış içerisinde birlikte bulunacak.
CHP, hangi argümanlarla Kürtlerin oyuna talip?
CHP bu sorunu çözmeye niyetli. Ama, bunda samimi olmak önemli. Ben bu sorunu çözeceğim ama benim isteklerim doğrultusunda masaya oturalım. Sizin taleplerinizden çok, bizim taleplerimize göre, siz kendinize yön verin. Bu AKP’nin yaptığı. Bu muhatap almamaktır, sorunu görmemektir. Biz, Meclis’te bütün tarafları ile beraber, ne yapılması gerekiyorsa, onun adımını atacağız.
Her başlığı tartışmaya açık mı CHP?
Kesinlikle öyle.
CHP konusunda çalışan bazı akademisyenler, CHP’nin bölgede HDP ile rekabet edecek bir politika üretmesi gerektiğini düşünüyor…
Bizim karşımızda olan “Cumhur İttifakı”dır. Cumhurbaşkanlığı ucube sistemidir. Cumhur İttifakı’na karşı biz bir mücadele yürütüyoruz. Diğer siyasi partiler ile bir uzlaşı zemini arıyoruz. Biz Meclis’te oturuyoruz, konuşuyoruz, tartışıyoruz. HDP’li vekillerle de, genel başkanları ile de, Meclis içerisinde, birlikte oturuyoruz konuşuyoruz.
İYİ Parti faktörü Millet İttifakı’nın bölgeden alacağı oyları düşürür mü? Bu sizi korkutmuyor mu?
Bölge için hiçbir şey bizi korkutmuyor. Çünkü biz samimiyiz, bu bölgeye yüreğimizi açtık. Bizi anladıklarını ve samimi bulduklarına inanıyoruz. Kemal Kılıçdaroğlu ile ilgili de öyle. O masada, falanca siyasi parti diye görmemek lazım. Farklı siyasi partiler, farklı ideolojiler, farklı bakış açıları var. Türkiye’deki bütün meselelere aynı baksaydık, tek siyasi parti olurduk.